Η Μουσουλμανική Αδελφότητα και η δημιουργία της Χαμάς


Η Μουσουλμανική Αδελφότητα ιδρύθηκε το 1928 στην Ισμαηλία της Αιγύπτου από τον Χασάν αλ-Μπάννα, με στόχο την αναβίωση του Ισλάμ ως πολιτική και κοινωνική δύναμη, αρχικά με σκοπό την αντίσταση προς τη βρετανική κατοχή.
Το σύνθημά της είναι «Ο Αλλάχ είναι ο στόχος μας, το Κοράνι είναι το Σύνταγμα μας, ο Προφήτης είναι ο ηγέτης μας, η Τζιχάντ είναι ο δρόμος μας, και ο θάνατος για χάρη του Αλλάχ είναι η μεγαλύτερη επιθυμία μας.»
Η οργάνωση δραστηριοποιείται μέσω ενός εκτεταμένου δικτύου σχολείων, νοσοκομείων και φιλανθρωπικών οργανώσεων. Σταδιακά, κατόρθωσε να αποκτήσει μεγάλη επιρροή, χτίζοντας ένα υπερεθνικό ισλαμικό κίνημα, το οποίο εκτείνεται πέρα από τα σύνορα της Αιγύπτου.

Η Σχέση Μίσους και Πάθους του Αραφάτ με την Αδελφότητα
Η σχέση του ηγέτη της Παλαιστινιακής Απελευθερωτικής Οργάνωσης (PLO), Γιάσερ Αραφάτ, με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα ήταν ανέκαθεν περίπλοκη. Κατά τη διάρκεια των φοιτητικών του χρόνων στο Κάιρο, είχε επαφές με μέλη της και παρά τις ιδεολογικές διαφορές τους. Ο Αραφάτ συνεργάστηκε περιστασιακά μαζί τους, ιδιαίτερα με το παλαιστινιακό τους παρακλάδι, τη Χαμάς, για λόγους τακτικής στον αγώνα κατά του Ισραήλ. Ωστόσο, αν και και οι δύο πλευρές μοιράζονταν την επιθυμία για απελευθέρωση της Παλαιστίνης, η Αδελφότητα προώθησε μια ισλαμική προσέγγιση, ενώ ο Αραφάτ ήταν πιο κοσμικός και εθνικιστής. Η Χαμάς ανταγωνίστηκε ευθέως την PLO και τον Αραφάτ, ειδικά μετά τις Συμφωνίες του Όσλο. Οι παραχωρήσεις του Αραφάτ προς το Ισραήλ χαρακτηρίστηκαν από την Αδελφότητα ως προδοσία του ισλαμικού σκοπού.

Οι συνθήκες γέννησης της Χαμάς
Η Χαμάς ιδρύθηκε το 1987 ως παρακλάδι της Μουσουλμανικής Αδελφότητας στη Γάζα. Στο βιβλίο «Jordanian Policy and the Hamas Challenge» του Mohammad Abu Rumman, πρώην Υπουργού Πολιτισμού και αν. καθηγητή Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο της Ιορδανίας, αναφέρεται σχετικά:
«Το 1986, η Παγκόσμια Οργάνωση της Μουσουλμανικής Αδελφότητας αποφάσισε να ιδρύσει αυτό που θα ονομαζόταν το Παρακλάδι της Παλαιστίνης. Το Παρακλάδι της Παλαιστίνης δημιουργήθηκε για να βοηθήσει στη μετατροπή των ισλαμιστικών δραστηριοτήτων στην Παλαιστίνη σε ένα πιο ιδανικό επίπεδο όσον αφορά το φιλανθρωπικό, εκπαιδευτικό και ιεραποστολικό τους έργο, ή όπως κρινόταν απαραίτητο από το Τζιχαντιστικό Σχέδιο. Έως το τέλος του επόμενου έτους (1987), αυτό ακριβώς συνέβη με την έναρξη της λαϊκής Παλαιστινιακής Ιντιφάντα και την ανακοίνωση της γέννησης του ισλαμικού κινήματος αντίστασης, της Χαμάς (ή του τζιχαντιστικού μετώπου της Μουσουλμανικής Αδελφότητας). Η Μουσουλμανική Αδελφότητα δεν ήταν ποτέ μακριά από όσα συνέβαιναν στην Παλαιστίνη. Πράγματι, ήταν ένας πρωταρχικός καταλύτης, καθώς ο γενικός επόπτης της Ιορδανικής Μουσουλμανικής Αδελφότητας ήταν επίσης, επισήμως, ο ηγέτης της Παλαιστινιακής Μουσουλμανικής Αδελφότητας (ή της Χαμάς). Οι δύο οργανώσεις μαζί σχημάτισαν την Οργάνωση της Μουσουλμανικής Αδελφότητας της Μεγάλης Συρίας, η οποία ιδρύθηκε το 1978.»

Η ιδιαίτερη σχέση της Αδελφότητας με το Κατάρ
Το Κατάρ αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κέντρα υποστήριξης της Αδελφότητας. Η σχέση δεν είναι θεσμική, αλλά ιδεολογική και πολιτική. Η Ντόχα έχει φιλοξενήσει εξόριστους ηγέτες του κινήματος και έχει προωθήσει τις ιδέες της μέσω ΜΜΕ, όπως το Al Jazeera, και μέσω ανθρωπιστικών πρωτοβουλιών. Αυτή η συμμαχία, μαζί με την αντίστοιχη της Τουρκίας, έρχεται σε αντίθεση με χώρες όπως η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, που θεωρούν την Αδελφότητα τρομοκρατική οργάνωση.

Η Εμβέλεια της Αδελφότητας στον υπόλοιπο κόσμο
Η Μουσουλμανική Αδελφότητα έχει επεκταθεί πέρα από τη Μέση Ανατολή, με διαφορετικές μορφές δράσης ανάλογα με τη χώρα. Από την Αίγυπτο, όπου έχει αντιμετωπίσει συνεχείς διώξεις, μέχρι τη Συρία και την Παλαιστίνη (μέσω της Χαμάς), η Αδελφότητα δρα ως πολιτική δύναμη, συχνά στο περιθώριο, αλλά πάντα με επιρροή. Σε χώρες όπως η Ιορδανία και το Κουβέιτ, έχει μια πιο νόμιμη πολιτική παρουσία. Στη Γαλλία, την Αγγλία και τις ΗΠΑ, η Αδελφότητα δεν λειτουργεί ως επίσημη οργάνωση, αλλά η επιρροή της ασκείται μέσα από ένα δίκτυο οργανώσεων, τζαμιών και προσωπικοτήτων που μοιράζονται την ιδεολογία της. Συχνά κατηγορείται για υπονόμευση των κοσμικών αξιών ή για διασυνδέσεις με εξτρεμιστικές ομάδες.

Εν κατακλείδι, η Μουσουλμανική Αδελφότητα αναδείχθηκε σε ένα από τα πιο επιδραστικά ισλαμιστικά κινήματα του 20ού και 21ου αιώνα έχει αποδείξει την ικανότητά της να προσαρμόζεται, ασκώντας διαρκώς όλο και μεγαλύτερη επιρροή στον μουσουλμανικό κόσμο (και όχι μόνο).


Πηγές

Comments