Υπόθεση Άιχμαν ή «Πώς να παραβιάσετε το Διεθνές Δίκαιο για να καταδικάσετε ένα τέρας»


Οι υπερευαίσθητοι «προοδευτικοί» που διαρρηγνύουν τα ιμάτια τους για την επιχείρηση της σύλληψης Μαδούρο δε διαφέρουν πολύ από αυτούς που βοήθησαν τον Αδόλφο Άιχμαν να διαφύγει στη σοσιαλίζουσα Αργεντινή ή αρνούνταν να τον εκδώσουν για να δικαστεί από το Ισραήλ για τα εγκλήματά του. Ήδη, η αντιπρόεδρος της Βενεζουέλας, η οποία διέφυγε στη Ρωσία, ανάφερε πως η σύλληψη Μαδούρο έχει αναμφισβήτητα σιωνιστική χροιά (καθόλου τυχαία η δήλωση).

Η περίπτωση Άιχμαν αποτελεί την πρώτη πολύκροτη υπόθεση παράνομης εισόδου κρατικών υπαλλήλων σε τρίτη χώρα παραβιάζοντας κανόνα του Διεθνούς Δικαίου, προκειμένου να συλλάβουν έναν εγκληματία και να τον οδηγήσουν ενώπιον της Δικαιοσύνης, όπου αντιμετώπιζε σοβαρότατες κατηγορίες για σωρεία εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας. Οι Ισραηλινοί δικαστές, εφαρμόζοντας το δόγμα "Male Captus, Bene Detentus" («Κακή σύλληψη, καλή κράτηση») το οποίο στηρίζεται σε μια νομική λογική που διαχωρίζει την ουσία της δίκης από τη διαδικασία προσαγωγής του κατηγορουμένου, καταδίκασαν τον Άιχμαν σε θάνατο εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου.

Η Αργεντινή κατηγόρησε το Ισραήλ για παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας, απαίτησε την επιστροφή του Άιχμαν και η υπόθεση παραπέμφθηκε στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, με τις διπλωματικές σχέσεις των 2 χωρών να είναι τεταμένες για σεβαστό χρονικό διάστημα.

Αναλυτικά όλο το χρονικό (με πληροφορίες από Google Gemini):

Η υπόθεση της σύλληψης του Άντολφ Άιχμαν, γνωστή με την κωδική ονομασία «Επιχείρηση Φινάλε» (Operation Finale) ή «Επιχείρηση Γκαριμπάλντι», θεωρείται μία από τις πιο τολμηρές και περίπλοκες αποστολές στην ιστορία των μυστικών υπηρεσιών. Αποτελεί το κλασικότερο παράδειγμα εφαρμογής της «δικαιοσύνης διά της απαγωγής», όπου το Ισραήλ παραβίασε την κυριαρχία της Αργεντινής για να δικάσει τον αρχιτέκτονα του Ολοκαυτώματος.

1. Ο Στόχος: Ποιος ήταν ο Άιχμαν;
Ο Άντολφ Άιχμαν ήταν Αντισυνταγματάρχης των SS και ο επικεφαλής του τμήματος που οργάνωσε την επιμελητεία της «Τελικής Λύσης». Δεν σκότωνε ο ίδιος με τα χέρια του, αλλά ήταν ο γραφειοκράτης που οργάνωσε τα τρένα και τις μεταφορές εκατομμυρίων Εβραίων στα στρατόπεδα εξόντωσης. Μετά τον πόλεμο, δραπέτευσε από στρατόπεδο των Συμμάχων, πήρε πλαστά χαρτιά από τον Ερυθρό Σταυρό (με τη βοήθεια καθολικών ιερέων) και κατέφυγε στην Αργεντινή το 1950, ζώντας με το ψευδώνυμο Ρικάρντο Κλέμεντ.

2. Ο Εντοπισμός (1957-1960)
Η ανακάλυψή του δεν ήταν αποτέλεσμα μόνο κατασκοπείας, αλλά και τύχης. Ο Λόταρ Χέρμαν, ένας τυφλός Εβραίος που ζούσε στο Μπουένος Άιρες, είχε μια κόρη, τη Σίλβια. Η Σίλβια έβγαινε ραντεβού με έναν νεαρό Γερμανό, τον Νικ, ο οποίος καυχιόταν για τον πατέρα του και τις ναζιστικές του περγαμηνές. Ο Νικ ήταν ο γιος του Άιχμαν. Ο Χέρμαν ειδοποίησε τον Φριτς Μπάουερ, έναν Γερμανό Εισαγγελέα (εβραϊκής καταγωγής), ο οποίος, μην εμπιστευόμενος τις γερμανικές αρχές (που ήταν γεμάτες πρώην Ναζί), έδωσε την πληροφορία στη Μοσάντ. Πράκτορες της Μοσάντ ταξίδεψαν στην Αργεντινή. Είδαν τον "Κλέμεντ" να επιστρέφει σπίτι του στην οδό Γκαριμπάλντι, σε μια φτωχογειτονιά, και να φέρνει λουλούδια στη γυναίκα του την ημέρα της επετείου των γάμων του Άιχμαν. Επιβεβαίωσαν ότι τα αυτιά του ταίριαζαν με τις φωτογραφίες των SS.

3. Η Επιχείρηση Απαγωγής (Μάιος 1960)
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Νταβίντ Μπεν-Γκουριόν, έδωσε το πράσινο φως. Επικεφαλής της ομάδας ήταν ο θρυλικός Ράφι Εϊτάν, υπό την επίβλεψη του αρχηγού της Μοσάντ, Ισέρ Χαρέλ. Στις 11 Μαΐου 1960, Η ομάδα περίμενε με δύο αυτοκίνητα κοντά στη στάση του λεωφορείου από όπου επέστρεφε ο Άιχμαν από τη δουλειά του (στο εργοστάσιο της Mercedes-Benz). Ο Άιχμαν άργησε. Όταν τελικά κατέβηκε από το λεωφορείο και άρχισε να περπατά στο σκοτάδι, ο πράκτορας Πίτερ Μαλκίν τον πλησίασε και του είπε στα ισπανικά: "Un momentito, señor" (Μια στιγμή, κύριε). Πριν προλάβει να αντιδράσει, τον έριξαν στο έδαφος και τον έβαλαν στο πίσω κάθισμα του αυτοκινήτου. Του φόρεσαν σκούρα γυαλιά και τον σκέπασαν. Ο Άιχμαν δεν προέβαλε αντίσταση. Όταν τον ρώτησαν στα γερμανικά ποιος είναι, παραδέχτηκε σχεδόν αμέσως: "Ich bin Adolf Eichmann".

4. Η Κράτηση και το «Νομικό Τέχνασμα»
Τον κράτησαν σε ένα ασφαλές σπίτι (Safe House) για 9 ημέρες. Οι Ισραηλινοί ήθελαν να δώσουν μια νομιμοφάνεια στην απαγωγή. Πίεσαν τον Άιχμαν να υπογράψει μια επιστολή που έλεγε ότι "οικειοθελώς δέχομαι να πάω στο Ισραήλ για να δικαστώ". Ο Άιχμαν υπέγραψε, γνωρίζοντας ότι η μοίρα του ήταν προδιαγεγραμμένη.

5. Η Φυγάδευση (20 Μαΐου 1960)
Η Μοσάντ εκμεταλλεύτηκε τους εορτασμούς για τα 150 χρόνια της ανεξαρτησίας της Αργεντινής. Μια επίσημη αντιπροσωπεία του Ισραήλ είχε φτάσει με αεροπλάνο της El Al (το πρώτο που πέταξε ποτέ εκεί). Έντυσαν τον Άιχμαν με στολή πιλότου της El Al. Τον νάρκωσαν ώστε να περπατάει αλλά να φαίνεται ζαλισμένος και να μην μπορεί να μιλήσει. Πέρασαν τον έλεγχο διαβατηρίων υποστηρίζοντας ότι ήταν μέλος του πληρώματος που είχε υποστεί ατύχημα/ασθένεια και έπρεπε να επιστρέψει. Οι Αρχές της Αργεντινής δεν το έψαξαν πολύ. Το αεροπλάνο απογειώθηκε για το Τελ Αβίβ.

6. Η Διπλωματική Κρίση
Στις 23 Μαΐου, ο Μπεν-Γκουριόν ανακοίνωσε στην Κνεσέτ (Βουλή): "Ο Άντολφ Άιχμαν βρίσκεται στο Ισραήλ". Η Αργεντινή απαίτησε την άμεση επιστροφή του, κατηγορώντας το Ισραήλ για παραβίαση κυριαρχίας. Το θέμα πήγε στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Το Ισραήλ ζήτησε συγγνώμη για την "παρατυπία" ιδιωτών εθελοντών (δεν παραδέχτηκε επίσημα κρατική εντολή στην αρχή), αλλά αρνήθηκε να τον επιστρέψει. Η διπλωματική κρίση εκτονώθηκε σιωπηρά μετά από λίγο καιρό.

7. Η Δίκη (1961):
Ο Άιχμαν καθόταν μέσα σε έναν αλεξίσφαιρο γυάλινο θάλαμο για να προστατεύεται από πιθανή δολοφονία. Η υπερασπιστική του γραμμή ήταν: "Εκτελούσα διαταγές. Ήμουν ένα μικρό γρανάζι στη μηχανή". Η φιλόσοφος Χάνα Άρεντ, παρακολουθώντας τη δίκη, έγραψε για την «Κοινοτοπία του Κακού», περιγράφοντας τον Άιχμαν όχι ως τέρας, αλλά ως έναν τρομακτικά μέτριο γραφειοκράτη χωρίς ενσυναίσθηση.

Ο άνθρωπος που συνέταξε το κατηγορητήριο και ηγήθηκε της κατηγορούσας αρχής στη δίκη ήταν ο Γκιντεόν Χάουσνερ (Gideon Hausner), ο τότε Γενικός Εισαγγελέας του Ισραήλ. Η δίωξη στηρίχθηκε σε έναν εσωτερικό νόμο του Ισραήλ που είχε ψηφιστεί το 1950: τον «Νόμο για την Τιμωρία των Ναζί και των Συνεργατών τους». Ο Χάουσνερ έμεινε στην ιστορία για την εναρκτήρια αγόρευσή του, η οποία θεωρείται μία από τις πιο συγκλονιστικές νομικές ομιλίες όλων των εποχών:

«Όταν στέκομαι ενώπιόν σας, κριτές του Ισραήλ, για να απαγγείλω κατηγορίες κατά του Άντολφ Άιχμαν, δεν στέκομαι μόνος. Μαζί μου στέκονται έξι εκατομμύρια κατήγοροι. Αλλά δεν μπορούν να σηκωθούν στα πόδια τους και να δείξουν με το δάχτυλο... γι' αυτό θα είμαι εγώ ο εκπρόσωπός τους».

8. Το Τέλος
Καταδικάστηκε σε θάνατο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου. Απαγχονίστηκε την 1η Ιουνίου 1962. Είναι η μοναδική θανατική ποινή που έχει εκτελεστεί από πολιτικό δικαστήριο στην ιστορία του Ισραήλ. Το σώμα του αποτεφρώθηκε και οι στάχτες του σκορπίστηκαν στη Μεσόγειο Θάλασσα, έξω από τα χωρικά ύδατα του Ισραήλ, ώστε να μην μολύνουν το έδαφος και να μην υπάρχει τάφος για τους νοσταλγούς του Ναζισμού.

Η υπόθεση αυτή αποτελεί μέχρι σήμερα τη νομική βάση για το επιχείρημα ότι η βαρύτητα ορισμένων εγκλημάτων (γενοκτονία) υπερβαίνει τα τυπικά σύνορα των κρατών.



Από διαφορετική πηγή:
Η είσοδος και η απαγωγή του Άντολφ Άιχμαν από την Αργεντινή από πράκτορες του Ισραήλ το 1960 θεωρήθηκε παράνομη από την Αργεντινή, καθώς παραβιάστηκε η εθνική της κυριαρχία, αλλά η επιχείρηση χαρακτηρίστηκε «ηθικά δικαιολογημένη» και «ιστορική αναγκαιότητα» από το Ισραήλ, καθώς επρόκειτο για τον αρχιτέκτονα του Ολοκαυτώματος που διέφυγε, και μεταφέρθηκε για να δικαστεί για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, οδηγώντας σε μια δίκη που ανέδειξε τη μνήμη του Ολοκαυτώματος.

Η απαγωγή έγινε χωρίς την άδεια της κυβέρνησης της Αργεντινής, κάτι που αποτελεί παραβίαση της κυριαρχίας της. Το Ισραήλ θεώρησε ότι έπρεπε να φέρει τον Άιχμαν ενώπιον της δικαιοσύνης για τα εγκλήματά του, καθώς η Αργεντινή δεν θα τον παρέδιδε.

Όταν η Μοσάντ απήγαγε τον Άδόλφο Άιχμαν από την Αργεντινή, το δικαστήριο του Ισραήλ αποφάνθηκε ότι το δικαίωμα της Αργεντινής στην εθνική κυριαρχία (που παραβιάστηκε) υποχωρεί μπροστά στο πανανθρώπινο καθήκον να δικαστούν τα εγκλήματα του Ολοκαυτώματος.

Η νομική βάση του δόγματος "Male Captus, Bene Detentus" («Κακή σύλληψη, καλή κράτηση») στηρίζεται σε μια νομική λογική που διαχωρίζει την ουσία της δίκης από τη διαδικασία προσαγωγής του κατηγορουμένου.

Οι ΗΠΑ είναι η κύρια πηγή αυτού του δόγματος, το οποίο εκεί ονομάζεται "Ker-Frisbie Doctrine" από δύο θεμελιώδεις αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου:

​Ker v. Illinois (119 U.S. 436, 1886):
​Η Υπόθεση: Ο Frederick Ker είχε καταφύγει στο Περού. Ένας ιδιωτικός ντετέκτιβ, αντί να ακολουθήσει τη διαδικασία έκδοσης, τον απήγαγε και τον έφερε βίαια στο Ιλινόις.
​Η Νομική Βάση: Το δικαστήριο έκρινε ότι το πώς βρέθηκε ο κατηγορούμενος στο εδώλιο δεν αφορά το δικαστήριο ("Due Process of Law" does not guarantee a particular method of arrest). Εφόσον είναι παρών, το δικαστήριο έχει δικαιοδοσία (Jurisdiction in personam). Το δικαστήριο είπε ουσιαστικά: "Ο κατηγορούμενος μπορεί να μηνύσει τον απαγωγέα του, αλλά αυτό δεν τον απαλλάσσει από τα εγκλήματά του".
​Frisbie v. Collins (342 U.S. 519, 1952):
​Η Υπόθεση: Επιβεβαίωσε την υπόθεση Ker σε μια περίπτωση διαπολιτειακής απαγωγής (από το Σικάγο στο Μίσιγκαν).
​Η Αιτιολογία: Το δικαστήριο τόνισε ότι τίποτα στο Σύνταγμα των ΗΠΑ δεν απαιτεί από ένα δικαστήριο να αφήσει ελεύθερο έναν αποδεδειγμένα ένοχο εγκληματία μόνο και μόνο επειδή η αστυνομία παρανόμησε για να τον πιάσει.

Τα δικαστήρια που εφαρμόζουν το δόγμα (όπως το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ στην υπόθεση Ker-Frisbie ή του Ισραήλ στην υπόθεση Eichmann) κρίνουν ότι το συμφέρον της κοινωνίας να τιμωρηθούν βαρύτατα εγκλήματα (όπως γενοκτονία, τρομοκρατία, έμπορία ναρκωτικών) είναι υπέρτερο της τυπικής διαδικασίας σύλληψης.

Ιστορικά, το δόγμα αυτό βασιζόταν στην ιδέα ότι η παραβίαση των συνόρων αφορά μόνο τα Κράτη και όχι τα άτομα. Δηλαδή, μόνο η Αργεντινή ή ο Παναμάς μπορούσαν να διαμαρτυρηθούν για την εισβολή, όχι ο συλληφθείς.

​Σήμερα, αυτή η λογική καταρρέει λόγω της εξέλιξης των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Σύγχρονα νομικά συστήματα (ειδικά στην Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο, βλέπε υπόθεση R v Horseferry Road), τείνουν να απορρίπτουν το Male Captus Bene Detentus υιοθετώντας το δόγμα της "Κατάχρησης Διαδικασίας" (Abuse of Process).

Comments